Σεμινάριο


Σεμινάριο ΚΕΕΛΓ Ακαδημίας Αθηνών 2018-2019

Μέγαρο Ακαδημίας Αθηνών, Ανατολική αίθουσα (Πανεπιστημίου 28, Αθήνα)

Επιστημονική Υπεύθυνη: Έφη Παπαδόδημα

Ancient Greek Literature and the Foreign

Η θεματική του Σεμιναρίου για το έτος 2018-2019 (Οκτώβριος-Ιούνιος) ορίζεται ως ‘Η αρχαία ελληνική λογοτεχνία σε διάλογο με το ξένο’ (‘Ancient Greek Literature and the Foreign’). Θα διερευνηθoύν διάφορες πτυχές της αλληλεπίδρασης της αρχαίας ελληνικής λογοτεχνίας με λογοτεχνίες άλλων αρχαίων πολιτισμών, καθώς και ζητήματα απεικόνισης και αναπαράστασης των ξένων στην αρχαία ελληνική λογοτεχνία.

Ομιλητές: Luigi Battezzato (Piemonte Orientale), Paul Cartledge (Cambridge), Edith Hall (London), Simon Hornblower (London), Lloyd Llewellyn-Jones (Cardiff), David Konstan (New York), M. Lefkowitz (Wellesley), Irad Malkin (Tel Aviv), Richard Seaford (Exeter), Rosalind Thomas (Oxford), Phiroze Vasunia (London), Κώστας Βλασόπουλος (Κρήτης),  Έφη Παπαδόδημα (Αθήνα), Μιχαήλ Πασχάλης (Κρήτη).

 

2018

11 Οκτωβρίου, Έφη Παπαδόδημα (Ερευνήτρια Γ, ΚΕΕΛΓ): Οι Ατρείδες της τραγωδίας και η εθνοκεντρική ρητορική (τους): οι περιπέτειες του συλλογικού αυτοπροσδιορισμού

29 Νοεμβρίου, Κώστας Βλασόπουλος (Επίκουρος Καθηγητής Αρχαίας Ελληνικής Ιστορίας, Πανεπιστήμιο Κρήτης): Διαπολιτισμικές σχέσεις και βαρβαρικό ρεπερτόριο στη Μεσόγειο της κλασικής εποχής

Περίληψη: Η μελέτη των διαπολιστισμικών επαφών στην αρχαιότητα έχει κυριαρχηθεί από δυο διαμετρικά αντίθετες αντιλήψεις. Η μια θεωρεί ότι οι διαπολιτισμικές επαφές βασίζονται σε μια σχετικά απλή μεταφορά πληροφοριών, γνώσης και αντικειμένων από έναν πολιτισμό σε έναν άλλο. Η δεύτερη, επηρεασμένη από τη στρουκτουραλιστική σχολή της πολιτισμικής ανθρωοπολογίας, θεωρεί ότι οι διαπολιτισμικές επαφές δομούνται με βάση την πολικότητα, και ότι ως εκ τούτου οι εικόνες των άλλων πολιτισμών που βρίσκουμε στην αρχαία ελληνική λογοτεχνία έχουν ως στόχο την οικοδόμηση των ελληνικών ταυτοτήτων μέσω της αντιδιαστολής με την βαρβαρική ετερότητα, παρά τη μετάδοση πραγματικής γνώσης για τους άλλους πολιτισμούς. 
Η ομιλία μου έχει ως στόχο να παρουσιάσει μια διαφορετική προσέγγιση στο θέμα. Αυτή η προσέγγιση εκκινεί από τη διαπίστωση ότι υπάρχουν ριζικά διαφορετικοί τρόποι με τους οποίους ένας πολιτισμός σχετίζεται με άλλους πολιτισμούς. Η διάκριση μεταξύ αυτοαναφορικών και ετεροαναφορικών πολιτισμών είναι αναγκαία προκειμένου να αντιληφθούμε την ιδιαιτερότητα του τρόπου με τον οποίο ο αρχαιός ελληνικός πολιτισμός σχετίζεται με άλλους πολιτισμούς. Η οικοδόμηση του «βαρβαρικού ρεπερτορίου», που περιλαμβάνει μια πλειάδα από διαφορετικές και συχνά διαμετρικά αντίθετες εικόνες για τους άλλους πολιτισμούς, και η πολυμορφία των χρήσεων αυτών των εικόνων, αποτελεί μια από τις πιο περίεργες αλλά και σημαντικές όψεις του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού.

7 Δεκεμβρίου, Luigi Battezzato (Professor of Greek Literature, Università degli Studi del Piemonte Orientale ‘Amedeo Avogadro’): Hector the Barbarian?

Abstract: Hector is a paradoxical figure. For modern readers, he is effectively a Greek hero, and has been often seen by modern writers and interpreters as the symbol of the human condition itself.
Such an interpretation occurs for instance in the work of the Italian poet Ugo Foscolo, born in the Greek island of Zakynthos. He ends his most beautiful poem, ‘On Sepulchers’, with a celebration of Hector’s heroism:

And you, Hector,
will have homage of tears, wherever tears
are shed for the blood that heroes spill
to hallow the fatherland, and as long as sunlight
falls on the horrors of our human kind

(translation P. Burian)

In ancient Greek culture, Hector is one of many ‘foreign’ heroes (like Sarpedon, Glaucus, Rhesus, Andromeda, and Memnon) who do not exist in non-Greek mythologies. But, more than any other ‘foreign’ Greek hero, he is presented as an enemy of the Greeks who however attracts sympathy of Greek audiences.
He is a Trojan, but worships Greek gods; his name, like that of his brother Alexander, has a clear Greek etymology. The most ancient and most representative text of Greek culture ends with prominent display of mourning for his death. When facing death, Hector even attracts the pity of the supreme Greek god Zeus. Greek tragedy presented Hector as a barbarian that attracts pity, thus unsettling any chauvinistic contraposition between Greek and ‘the foreign’.
Hellenistic interpreters of the Iliad reversed this representation. They saw Hector as the embodiment of barbarism: his conduct is berated as rash, cruel, and pretentious. This ancient approach influenced modern interpreters, who still often condemn Hector’s choice of action in the Iliad. The paper discusses these evaluations of ancient interpreters and writers and confronts them with the representation of Hector in the Iliad. Hector’s rash attack against the Greeks is in fact motivated by a chain of circumstances that exonerates his misjudgment.

13 Δεκεμβρίου, Irad Malkin (Professor of Ancient History Emeritus, Tel Aviv University): Equality and kleros: Distributing Lands to New Settlers in Archaic Greece and Encounters with non-Greeks

Abstract: The evidence for land distribution among Greek settlers (or “colonists”), whether textual or archaeological, reveals Greek concerns with concepts of fairness and equality as early as the eighth century, as well as awareness of the coherence of their respective political communities. Isai kai homoiai is a formula we find in foundation contexts, key terms to be further discussed.
The combination of oikos (house, home, household) and kleros (allocated plot of land) expresses the aspirations of early individual settlers. It also points to the system of distribution: allocation by lot (kleros, again) implying the equal chances of getting better lots (better in terms of quality and location) as well as insisting on equality of size. The larger context of Archaic Greek lotteries (e.g., distribution of booty, partible inheritance, choice of soldiers and settlers by lot) allows us to better understand both the mechanism and the egalitarian principles that directed it.
Protoi kleroi, “first lots” are discussed within the framework of Greek lawgivers and reformers, with an emphasis on the notion that such lots are inalienable, preserving the formula “one man per one oikos/kleros.”
Comprehensive land-distribution at the time of settlement, and the entitlement of settlers to equal and fair distribution, also implies the exclusion of others, often non-Greek neighbors, from the initial settlement. This consideration may falsify claims that initial Greek settlements were “hybrid” since the exclusion of non-settlers, as revealed by patterns of equal land distribution by lot to a pre-defined group seems rather to have been the rule.

2019

24 Ιανουαρίου, Edith Hall (Professor of Classics, King’s College London): Barbarians in Aristophanes

14 Φεβρουαρίου, Phiroze Vasunia (Professor of Greek, University College London): A God  in Tanslation? Dionysus and Gandhara

7 Μαρτίου, Μιχαήλ Πασχάλης (Ομότιμος Καθηγητής Κλασικής Φιλολογίας, Πανεπιστήμιο Κρήτης): Η αρπαγή της Ευρώπης από τον Μόσχο στον Νόννο

14 Μαρτίου, Rosalind Thomas (Professor of Greek History, University of Oxford): Greek History,  Ethnography and the Persian Empire (5th.c.-4th.c. B.C.).

28 Μαρτίου, Paul Cartledge (A.G. Leventis Professor of Greek Culture Emeritus, University of Cambridge): Herodotus and the Foreign Revisited: Re-viewing a Great Book

11 Απριλίου, Mary Lefkowitz (Professor of Classical Studies Emerita, Wellesley College): The Phrygian Slave in Euripides’ Orestes

18 Απριλίου, Richard Seaford (Professor of Ancient Greek Emeritus, University of Exeter): The Foreigner as a Focus for Civic Unity: Ritual, History, and Tragedy

16 Μαΐου, Simon Hornblower (London): Hellenistic Literature and the Romans

13 Ιουνίου, Lloyd Llewellyn-Jones (Professor in Ancient History, Cardiff University): Ctesias’ Persika: Court Histories and Iranian Tales

20 Ιουνίου, David Konstan (Professor of Classics, New York University): Making Friends with Foreigners: xenia in the Homeric Epics Revisited

 

 

Παλαιότερα σεμινάρια